Hiểu về Luật Lao động Việt Nam: Hướng dẫn cho Người sử dụng Lao động Nước ngoài

Tổng quan về pháp luật lao động Việt Nam: Cẩm nang dành cho người sử dụng lao động nước ngoài

Giới thiệu chung

Bộ luật Lao động 2019 (có hiệu lực từ ngày 1 tháng 1 năm 2021) điều chỉnh toàn bộ các quan hệ lao động tại Việt Nam. Đối với người sử dụng lao động nước ngoài đang hoạt động tại Việt Nam — dù thông qua doanh nghiệp 100% vốn nước ngoài, liên doanh hay văn phòng đại diện — việc tuân thủ là bắt buộc và được thực thi nghiêm ngặt.

Hợp đồng lao động

Các loại hợp đồng

Việt Nam chỉ ghi nhận hai loại:

Hợp đồng lao động không xác định thời hạn: Không có thời điểm chấm dứtHợp đồng lao động xác định thời hạn: Tối đa 36 tháng

Loại hợp đồng theo mùa vụ hoặc theo công việc nhất định trước đây đã bị bãi bỏ.

Các yêu cầu cốt lõi

Phải được lập thành văn bản (bắt buộc bằng tiếng Việt)Phải bao gồm: mô tả công việc, mức lương, thời giờ làm việc, địa điểm làm việc, thời hạn hợp đồngThời gian thử việc: tối đa 60 ngày đối với vị trí quản lý, 30 ngày đối với các vị trí khácHợp đồng lao động điện tử hiện đã có hiệu lực pháp lý

Thời giờ làm việc và làm thêm giờ

Thời giờ làm việc tiêu chuẩn

Tối đa 8 giờ/ngày, 48 giờ/tuầnÍt nhất một khoảng thời gian nghỉ liên tục 24 giờ mỗi tuần

Giới hạn làm thêm giờ

Tối đa 40 giờ/thángTối đa 200 giờ/năm (300 giờ đối với một số ngành đặc thù)Phải có sự đồng ý của người lao động khi làm thêm giờ

Mức trả lương làm thêm giờ

Ngày làm việc bình thường: bằng 150% tiền lươngNgày nghỉ hằng tuần: 200%Ngày nghỉ lễ, tết: 300%Phụ cấp làm việc vào ban đêm: cộng thêm 30%

Chấm dứt hợp đồng lao động

Chấm dứt do người sử dụng lao động đề xuất

Các căn cứ hợp pháp bao gồm:

Người lao động thường xuyên không hoàn thành công việcỐm đau kéo dài (12 tháng đối với hợp đồng không xác định thời hạn)Sự kiện bất khả kháng (thiên tai, dịch bệnh)Tái cơ cấu hoạt động kinh doanh

Thời hạn báo trước yêu cầu:

45 ngày đối với hợp đồng lao động không xác định thời hạn30 ngày đối với hợp đồng lao động xác định thời hạn

Chấm dứt do người lao động đề xuất

Thay đổi quan trọng: Người lao động nay có quyền đơn phương chấm dứt hợp đồng mà không cần nêu lý do. Họ chỉ cần thực hiện thời hạn báo trước:

45 ngày đối với hợp đồng lao động không xác định thời hạn30 ngày đối với hợp đồng lao động xác định thời hạn

Trợ cấp thôi việc

0,5 tháng tiền lương cho mỗi năm làm việcÁp dụng khi thời gian làm việc vượt quá 12 thángKhông áp dụng trong các trường hợp bị kỷ luật sa thải

Bảo hiểm bắt buộc

Người sử dụng lao động phải đóng góp cho:

| Loại bảo hiểm | Người sử dụng lao động | Người lao động | |-----------|----------|----------| | Bảo hiểm xã hội | 17,5% | 8% | | Bảo hiểm y tế | 3% | 1,5% | | Bảo hiểm thất nghiệp | 1% | 1% |

Tổng gánh nặng đối với người sử dụng lao động: 21,5% trên tiền lương gộp.

Giấy phép lao động cho người lao động nước ngoài

Yêu cầu

Bắt buộc có giấy phép lao động đối với mọi người lao động nước ngoàiCó hiệu lực tối đa 2 năm (có thể gia hạn)Phải nộp hồ sơ đề nghị cấp giấy phép trước khi người lao động bắt đầu làm việcCác trường hợp được miễn: di chuyển nội bộ trong tập đoàn (dưới 90 ngày), chuyên gia hỗ trợ ứng phó khẩn cấp

Các vi phạm thường gặp

Sử dụng người lao động nước ngoài không có giấy phép lao động (mức phạt: lên tới 150 triệu đồng)Sử dụng vượt thời hạn của giấy phép lao độngPhân công công việc nằm ngoài phạm vi được cho phép

Khuyến nghị thực tiễn

Sử dụng hợp đồng lao động song ngữ: Bản tiếng Việt có giá trị ràng buộc pháp lý, song nên kèm bản tiếng Anh để rõ ràngCập nhật nội quy lao động: Bắt buộc phải đăng ký với cơ quan quản lý lao động nếu doanh nghiệp có từ 10 lao động trở lênLưu trữ hồ sơ tỉ mỉ: Bảng chấm công, làm thêm giờ, nghỉ phép — cơ quan chức năng có thể kiểm tra bất kỳ lúc nàoLập dự toán tổng chi phí lao động: Lương cơ bản + 21,5% bảo hiểm + thưởng + nghỉ phép

Kết luận

Tuân thủ pháp luật lao động Việt Nam đòi hỏi sự lưu tâm thường xuyên và tư vấn chuyên môn. Việc không tuân thủ có thể dẫn đến những khoản phạt đáng kể, tổn hại uy tín và gián đoạn hoạt động kinh doanh.

Hãy liên hệ Luật sư Võ Thiên Hiền tại Apolo Lawyers để được tư vấn toàn diện về pháp luật lao động phù hợp với nhu cầu doanh nghiệp của Quý vị.